20 Franków Szwajcarskich Helvetica Złota Moneta | 1883 - 1896

Opis

20 Franków Szwajcarskich Helvetica (1883-1896) — bezpośrednia poprzedniczka Vreneli z motywem Helvetii siedzącej projektu Antoine Bovy

Złota moneta 20 Franków Szwajcarskich Helvetica (1883-1896) to historyczna szwajcarska 20-frankówka standardu Unii Monetarnej Łacińskiej (LMU) o masie brutto 6,4516 g, masie czystego złota 5,80645 g, próbie 900/1000 (Crown Gold-style alloy), średnicy 21,0 mm i nominale 20 franków szwajcarskich (CHF). Awers przedstawia popiersie Helvetii — personifikacji Konfederacji Szwajcarskiej — z gwiazdami i wieńcem dębowym, projektu Antoine Bovy. Bita w Mennicy Berneńskiej (litera B) przez 14 lat (1883-1896), Helvetica jest bezpośrednią poprzedniczką Vreneli — zastąpiona w 1897 r. nowszym projektem Fritza Ulysse Landry'ego. Niższy nakład (ok. 4,2 mln sztuk w 14 latach vs 58 mln Vreneli w 52 latach) sprawia, że Helvetica ma wyższą wartość kolekcjonerską i premię rynkową 5-10% nad spot. Zwolniona z VAT w UE jako moneta legal tender historyczna o próbie 900/1000.

Specyfikacja techniczna

Parametr

Wartość

Producent

Mennica Berneńska (Szwajcaria, litera „B" na monecie)

Seria

20 Franken Helvetia — bezpośrednia poprzedniczka Vreneli

Lata bicia

1883-1896 (14 lat, mieszane roczniki w sprzedaży)

Standard

Unia Monetarna Łacińska (LMU od 23.12.1865)

Masa brutto

6,4516 g (złoto + miedź)

Masa czystego złota

5,80645 g

Próba

900/1000 (Crown Gold-style alloy)

Stop

Au 90% + Cu 10%

Średnica

21,0 mm

Grubość

ok. 1,3 mm

Nominał

20 franków szwajcarskich (CHF, historyczny legal tender)

Awers

Helvetia — popiersie kobiety z gwiazdami i wieńcem dębowym, projekt Antoine Bovy, HELVETIA

Rewers

Tarcza szwajcarska z krzyżem helweckim i gałązką oliwną/wieńcem laurowym, 20 FR

Status LBMA

Nie bezpośrednio (moneta historyczna, nie nowa emisja bullion)

VAT w UE

Zwolniona (moneta legal tender, próba 900 = minimum, wybita po 1800, Dyrektywa 2006/112/WE art. 344)

Status w UK

NIE CGT-free (CGT-free dotyczy wyłącznie British legal tender)

Status w USA

NIE IRA-eligible (IRS dopuszcza tylko monety amerykańskie i wybrane bullion)

Opakowanie

Kapsuła ochronna lub blister

Dlaczego Helvetica zasługuje na miejsce w portfelu

Bezpośrednia poprzedniczka Vreneli — historyczna ranga monety: Helvetica (1883-1896) jest bezpośrednią poprzedniczką Vreneli (1897-1949) — to dwie kolejne emisje szwajcarskich 20-frankówek bitych przez tę samą Mennicę Berneńską w identycznym standardzie LMU. Zastąpienie Helveticki przez Vreneli w 1897 r. było wynikiem konkursu rządu federalnego na nowszy wizerunek — projekt Antoine Bovy ustąpił miejsca projektowi Fritza Ulysse Landry'ego. Kolekcjonerski zestaw obu monet (Helvetica + Vreneli) prezentuje pełną historię szwajcarskich LMU 20F z okresu 1883-1949.

Niski nakład 4,2 mln sztuk w 14 latach — wyższa wartość kolekcjonerska: Helvetica została wybita w łącznym nakładzie ok. 4,2 mln sztuk w 14 latach produkcji (1883-1896) — znacznie niższy nakład niż Vreneli (58 mln w 52 latach). Niższa podaż na rynku wtórnym tłumaczy wyższą premię rynkową Helveticki (5-10% nad spot vs 2-5% Vreneli) oraz wyższą wartość kolekcjonerską pojedynczych roczników. Helvetica jest „rzadszym" produktem szwajcarskim w typowych ofertach LMU 20F.

Projekt Antoine Bovy — szwajcarska tradycja rzeźbiarska XIX w.: Antoine Bovy (1795-1877) był szwajcarskim rzeźbiarzem i medalierem urodzonym w Genewie, jednym z najważniejszych projektantów monet Konfederacji Szwajcarskiej XIX w. Bovy zaprojektował awers Helveticki w stylu klasycystycznym, z głową kobiety reprezentującą Helvetię i wieńcem dębowym — kompozycja inspirowana medalami antyku i Renesansu. Projekt obowiązywał 14 lat, po czym został zastąpiony bardziej nowoczesnym wizerunkiem Vreneli (Landry).

Crown Gold-style stop 900/1000 — standard LMU: Próba 900 (Au 90% + Cu 10%) jest identyczna jak w Vreneli, Napoleonie III, Aniele i Leopoldzie II — wszystkie LMU 20F dzielą identyczną specyfikację techniczną dzięki traktatowi LMU z 1865 r. Stop jest twardszy niż czyste 999,9 złoto, zachowuje monety w dobrym stanie po 130-145 latach obiegu.

Helvetica jako rzadszy szwajcarski LMU 20F — dopełnienie portfela: Dla kolekcjonerów i inwestorów budujących portfel historycznych LMU 20F Helvetica stanowi pożądane dopełnienie obok Vreneli — dwa szwajcarskie typy z różnych okresów (XIX w. Bovy vs przełom XIX/XX w. Landry), z różnymi motywami kompozycyjnymi (popiersie statyczne vs portret na tle Alp). Wyższa premia 5-10% jest kompromisem za rzadkość i wartość kolekcjonerską.

Historia Helveticki i kontekst LMU dla Szwajcarii

Szwajcaria przystąpiła do Unii Monetarnej Łacińskiej jako jeden z czterech państw-założycieli traktatem z 23 grudnia 1865 r. — wraz z Francją, Belgią i Włochami. Standard LMU 20F (6,4516 g brutto, próba 900/1000, czyste złoto 5,80645 g) został przyjęty dla szwajcarskiej 20-frankówki bez modyfikacji — Szwajcaria akceptowała francuski wzorzec ma